DARULİTKANDARULİTKAN
DARULİTKAN
CEVF
Ağız ve Boğaz
Boşluğu
،،
Med Harfleri
HALK
Boğaz
LİSAN
Dil
ŞEFE
Dudaklar
HAYŞUM
Geniz Boşluğu
،
harflerinin
tamamlayıcı
mahreci
ANA MAHREÇLER
Üst ön dişlerin
ucu ile alt
dudağın iç kısmı
،،
Ön ve Uç
Arka
Yanlar
،،،،،،
Dilin en arka kısmı ile üstte
hizasına gelen etsi damak
Dilin arka kısmı ile hizasına
gelen üst etsi ve kemiksi
damağın birleştiği nokta
Dil yanlarının uca yakın
bölümlerinin (dil ucuna
varıncaya kadar) üst damakta
hizasına gelen üst diş etleri
Dilin sağ, sol veya her iki arka
yanları ile üst azı dişlerin iç
kısmı
Dilin uca yakın ön kısmı ile üst
ön dişlerin eti ve geniz
Dilin içe bakan ön kısmı ile üst
ön dişlerin eti
Dilin içe yakın ön kısmı ile üst ön
dişlerin
usûlü
Dilin içe yakın ön kısmı ile üst ön
dişlerin ucu
Dil ucu ile alt ön dişlerin iç yüzeyi
Dilin ortası ile hizasına gelen
üst damak
Orta
،،
Alt Boğaz
،
Üst Boğaz
،
Orta Boğaz
،
DARULİTKAN
ANA MAHREÇLER
AĞIZ VE
BOĞAZ
BOŞLUĞU
BOĞAZ
DİL
DUDAKLAR
GENİZ
HARFLERİN
ÇIKIŞ
YERLERİ
Alt
Orta
Üst
Arka
Orta
Yanlar
Ön ve uç
İç kısım
Birlikte
Burun
arka
boşluğu
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17
HARFLER
ي
HARFLERİN
LAKAPLARI
CEVFİYYE
HALKIYYE
LEHEVİYYE
ŞECRİYYE
ŻELEKIYYE
NİTAÍYYE
ESELİYYE
LİŜEVVİYE
ŞEFEVİYYE
ĞUNNE
HARFLERİN ÇIKIŞ YERLERİ TABLOSU VE LAKAPLARI
Kaynak: el- Munîr
DARULİTKAN
Hems Cehr
Şiddet Rihvet Beyniyye
İsti’lâ İstifâl
İtbâk İnfitâh
İzlâk İsmât
-
ASLİ SIFATLAR
Zıddı olanlar
Zıddı olmayanlar
Safîr ، ز ،
Kalkale
Lîn ،
İnhirâf ،
Tekrîr
Tefeşşi
İstitâle
Gunne ،
-
-
-
-
DARULİTKAN
Zıttı Olan Sıfatlar
: Ses tellerinde aralanma ile oluşan yoğun hava akımı sebebiyle harfteki sesin gizli kalması
: Ses tellerindeki kapanma neticesinde nefes akışının kesilmesi, sesin açık ve net algılanması
: Mahreçteki kapanma neticesinde harfteki ses ve nefesin hapsolması
: Cüz’i ses akışı
: Mahrece zayıf itimattan dolayı harfin sesinin akışkan olması
: Harfin telaffuzu esnasında sesin üst damağa yükselmesi
: Harfin telaffuzu esnasında sesin üst damağa yükselmemesi
: Harfin telaffuzu esnasında sesin dil ve üst damak arasında sıkışması
: Harf telaffuz edilirken sesin dil ve üst damak arasında sıkışmaması
: Kelimenin kolay telaffuzunu sağlayan dil önü ve dudak harfleri
: Zıttı
-
-
-
-
-
Hems
Cehr
Şiddet
Beyniyye
Rihvet
İsti’lâ
İstifâl
itbâk
infitâh
İzlâk
İsmât
DARULİTKAN
Zıttı Olmayan Sıfatlar
: Harfin telaffuzu esnasında dar bir alandan geçmesi sebebiyle seste meydana gelen keskinlik
: Mahrecin tam kapanmasının ardından hareke oluşumuna sebebiyet vermeden hafifçe aralanması
ve bu aralanma sonucunda ortaya çıkan ek ses
: Dile zorluk vermeden, mahreçlerinden kolay çıkan öncesi fethalı sakin "vav" ve "yâ"
: Dilin belli noktalarda kapanarak sesin akış yolunun farklı bir yöne meyletmesi
: Mahrecindeki darlık sebebiyle dil ucunda oluşan titreme
: Sesin, üst dişlerin ve kısmen alt dişlerin iç kısmına çarparak mahreç bölgesinde yayılması
: Dilin arka kısmında oluşan basınçlı havanın etkisiyle dil önünün hafifçe usulden diş etlerine doğru
yürümesi
: Harfin telaffuzu esnasında genizden (hayşum) gelen tamamlayıcı ses.
، ز ،
،
،
،
Safîr
Kalkale
Lîn
İnhiraf
Tekrîr
Tefeşşi
İstitâle
Gunne
Elif meddiyye
Vãv meddiyye
ي
Yâ meddiyye
Cevf- Ağız ve boğaz boşluğu
DARULİTKAN
Aksa’l- Halk - Boğazın Alt Kısmı
Ses tellerinin bulunduğu, göğse en
yakın bölge
Cehr, şiddet, istifâl, infitâh
Aksa’l- Halk - Boğazın Alt Kısmı
Ses tellerinin bulunduğu, göğse en
yakın bölge
Hems, rihvet, istifâl, infitâh
DARULİTKAN
Vasatu’l- Halk - Boğazın Orta Kısmı
Gırtlak kapağı bölgesi
Cehr, beyniyye, istifâl, infitâh
Vasatu’l- Halk - Boğazın Orta Kısmı
Gırtlak kapağı bölgesi
Hems, rihvet, istifâl, infitâh
DARULİTKAN
Edna’l- Halk - Boğazın Üst Kısmı
Boğazın ağza en yakın kısmı
Hems, rihvet, isti’lâ, infitâh
Edna’l- Halk - Boğazın Üst Kısmı
Boğazın ağza en yakın kısmı
Cehr, rihvet, isti’lâ, infitâh